Koning Willem II
Willem Frederik George Lodewijk, Den Haag, 6 december 1792 – Tilburg, 17 maart 1849
prins van Oranje-Nassau, was van 7 oktober 1840 tot aan zijn dood koning der Nederlanden, groothertog van Luxemburg en hertog van Limburg
De kunstcollectie van Koning Willem II
Koning Willem II stond bekend als kunstverzamelaar en groot liefhebber van de negentiende-eeuwse Romantiek. Binnen zijn omvangrijke collectie moderne schilderijen nam het werk van de veelbelovende, jong overleden schilder Wijnand Nuijen (1813–1839) een opvallende en gewaardeerde plaats in.
Koning Willem II was een groot bewonderaar van Nuijens stijl, die zich kenmerkte door een dramatische, theatrale en romantische visie op landschappen en stadsgezichten (sterk beïnvloed door de Franse Romantiek). In totaal bezat de koning zes schilderijen van Wijnand Nuijen in zijn verzameling.
De moderne schilderijen uit de collectie van Willem II, waaronder de werken van Wijnand Nuijen, hingen voornamelijk in zijn privévertrekken (zoals de Witte Zaal) om van te genieten in besloten kring.
Na het overlijden van Koning Willem II in 1849 werd zijn beroemde kunstcollectie in 1850 grotendeels geveild, waardoor zijn schilderijen over de hele wereld en in diverse museumcollecties (zoals het Rijksmuseum) verspreid raakten.
1850 veiling kunst Koning Willem II
De werken van Wijnand Nuyen uit de veiling/catalogus (1850) na het overlijden van Koning Willem II
Op maandag 12 augustus 1850 om 10.00 uur startte de veiling van de collectie van Koning Willem II, die op 17 maart van het voorgaande jaar was overleden. Deze duurde acht dagen en vond plaats in de Gotische Zaal van Paleis Kneuterdijk, waar de collectie sinds 1842 tentoongesteld was. De veilingmeesters waren de vooraanstaande Amsterdamse handelaren Jeronimo de Vries, Cornelis François Roos en Johannes Albertus Brondgeest.
Er verscheen niet alleen een uitgebreide Frans- en Nederlandstalige catalogus, ook werden grote posters ter aankondiging van de verkoop van de ‘aanzienlijke en hoogst beroemde verzameling’. De catalogus was buiten Nederland te verkrijgen in Londen (o.a. bij Nieuwenhuys), Parijs, Brussel, Antwerpen, Leipzig, Wenen, Berlijn, Bonn en St. Petersburg.
Na de veiling werd een ‘souvenir’ uitgegeven met de opbrengsten en de namen van de kopers.
De tweede veiling van onverkocht gebleven werken en vele aanvullingen van vooral eigentijdse schilderijen werd door dezelfde veilingmeesters vanaf 9 september 1851 georganiseerd in de Gotische Zaal.
83. Le coup de canon / Het kanonschot
Huidige titel: Schepen op rivier / het kanonschot
88 x 116 cm (Doek)
Jacht waaruit een kanonschot wordt afgevuurd; zeilschepen op de achtergrond en Amsterdams stadsgezicht in de ochtendmist. Op de voorgrond een dijk met visserstuig, figuren en eenden.
Verkocht aan Baron van Brienen van de Groote Lindt (ƒ 4.500,-).
(Thans: Wallace Collection, Londen)
84. Le marché au poissons d'Anvers / De vismarkt van Antwerpen
68 x 88 cm (Paneel)
Op dit prachtige doek/geheel bevindt zich een menigte figuren, vrijwel allemaal bezig met het verkopen of kopen van vis; op de voorgrond praat een visserman, gekleed in een rode jas, met een van zijn compagnons die op enige afstand voor een kruiwagen staat; op de achtergrond een muur waarboven de mast van een schip te zien is. Dit werk, geschilderd in de beste stijl van wijlen deze grote kunstenaar, is vol harmonie.
Verkocht aan P.J. Landry te 's-Gravenhage (ƒ 2.500,-).
85. Le déménagement en hiver / De verhuizing in de winter
Huidige Titel : De oude molen in de winter
112,5 x 91,5 cm (Doek)
Opstapeling van meubels voor een oud huis. Personen bij een sleperswagen met twee paarden in een sneeuwbui.
Verkocht aan Van de Wijnperse (f 2050,-)
(Thans: Haags Gemeentemuseum / Kunstmuseum, Den Haag)
86. Marine / Zeegezicht
57 x 63 cm (Doek)
Wrak van een fregat voor de kust; schip en oever vol mensen, op de achtergrond duinen.
Aan de zeekust lijkt een takelloos fregat voor anker te zijn gegaan. Het schip en de kust zijn vol figuren; op de achtergrond ziet men duinen. Dit schilderij, met een mooie kleur, is in alle opzichten de hand van de uitstekende kunstenaar waardig.
Verkocht aan A. Lamme (ƒ 800,-).
87. Après le naufrage / Na de schipbreuk
Huidige titel: Schipbreuk op een rotsachtige kust
149 x 200 cm (Doek). Aangekocht in 1843
Krachtige weergave van een kust bezaaid met wrakstukken. Zeelieden proberen schipbreukelingen te redden; er liggen ook lijken.
Verkocht aan A. Lamme, Rotterdam (ƒ 1.110,-).
(Thans: Rijksmuseum, Amsterdam)
88. Le même, et figures par N. de Keyser / Dezelfde, en figuren door N. de Keyser
65 x 83 cm (Doek)
Een jonge man, die een schone jonge vrouw in de armen houdt, leunt tegen een rots; de opkomende zee boezemt hen grote angst in; ook lijkt de jonge vrouw haar ziel aan God toe te vertrouwen.
Dit schilderij is van een mooie makelij, een schitterend coloriet en in elk opzicht de twee beroemde kunstenaars waardig.
Verkocht aan A.C. Konwens te 's-Gravenhage (ƒ 350,-). Taxatie fl 200,-